Khi luật không rõ ràng

   0   0  
  • gplus
  • pinterest
Hiện tượng lao động bỏ việc về quê không chỉ thể hiện sự dịch chuyển sản xuất của doanh nghiệp, mà một phần còn thể hiện người lao động nhận thấy mức thu nhập được chi trả không đảm bảo...
Khi luật không rõ ràng

Sáng 6/8/2014, Hội đồng lương Quốc gia – với đại diện của Bộ LĐ-TB&XHVCCI và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam – đã thống nhất phương án tăng lương tối thiểu vùng sẽ thực hiện từ năm 2015 ở mức 15%. Như vậy, lương bình quân sẽ tăng từ 300.000 – 400.000 đồng/tháng, tùy theo từng vùng.



Với tư cách tổ chức đại diện cho giới chủ sử dụng lao động, Phòng Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI) dường như chấp nhận được mức tăng này. Vì so với mức tăng trong đề xuất những ngày trước đó lên tới 35%, thì việc lương tối thiểu "chỉ" tăng 15% là kết quả đàm phán có thể chấp nhận được. Còn với Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam – cơ quan về lý thuyết là đại diện cho người lao động – thì mức tăng 15% cũng có thể đánh giá là thành công trong việc thực hiện vai trò của tổ chức này. Nhất là trong giai đoạn doanh nghiệp vẫn khó khăn hiện tại.


Miễn cưỡng chấp thuận


Biết chắc tăng lương tối thiểu ở tỷ lệ này vẫn sẽ tác động lớn tới doanh nghiệp, thế nên quan điểm đại diện VCCI khá gượng gạo khi nhận xét về vấn đề này. Chủ tịch VCCI – Tiến sĩ Vũ Tiến Lộc – cho biết, tiêu chí về "mức sống tối thiểu" cần được "định danh, định tính" cụ thể. Vì hiện thu nhập tối thiểu của người lao động đang không rõ ràng giữa việc chỉ dùng để nuôi người đó, hay là còn dùng để nuôi gia đình, hoặc có tích lũy. Theo đó, nhu cầu sống tối thiểu của mỗi lao động khác nhau, nên sẽ khó đưa ra được tiêu chí lương tối thiểu một cách chính xác.


Một cách kín đáo, ông Lộc cảnh báo, việc tăng lương tối thiểu sẽ tăng thêm gánh nặng của doanh nghiệp, và sẽ ảnh hưởng tới không chỉ việc giải quyết lao động trong giai đoạn hiện tại mà sẽ làm hẹp cơ hội tìm kiếm việc làm của khoảng trên 1,6 triệu người hàng năm bước vào độ tuổi lao động. Lý do vì lương cao sẽ khiến doanh nghiệp chú trọng cắt giảm chi phí, việc làm để duy trì hoạt động, sản xuất, kinh doanh.


Do đó, quan điểm của VCCI là việc tăng lương cần tuân theo lộ trình cụ thể và phải căn cứ vào sức chịu đựng của doanh nghiệp. Trong giai đoạn khó khăn chồng chất như hiện tại, thì để doanh nghiệp tăng lương cho người lao động, lại cần có nhiều hơn những biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp hoạt động. Đây cũng chính là những cam kết mà các cơ quan quản lý và Chính phủ đã "hứa" nhiều lần, nhiều năm.


Trên thực tế cho tới nay, lợi thế được cho là lớn nhất của kinh tế Việt Nam vẫn là nguồn lao động rẻ. "Từ lao động rẻ chuyển sang lao động chất lượng, có giá trị gia tăng cao, tiền lương cao thì phải có quá trình" – ông Lộc kín đáo chỉ ra điểm mâu thuẫn trong thỏa hiệp tăng lương lần này. Vì lương đang tăng đều đặn theo kế hoạch, theo nghị quyết, mà không cần căn cứ vào bản chất của nền kinh tế và đặc trưng hoạt động của doanh nghiệp.


Khi luật không rõ ràng (1)


Sự thay đổi mứclương tối thiểu theo vùng (đơn vị: đồng)



Chia sẻ quan điểm này, Tổng giám đốc một doanh nghiệp ngành may cho biết, việc tính lương cho các công nhân trực tiếp phải căn cứ vào đơn giá sản xuất. Nói cách khác là lương người lao động trực tiếp bị quy định bởi giá gia công. Nên áp đặt mức tăng lương tối thiểu bằng mệnh lệnh hành chính, thì về bản chất là bóp méo cơ cấu giá thành của doanh nghiệp, chứ không hẳn là trợ giúp người lao động.


Theo Điều 91 của Bộ luật Lao Động (có hiệu lực năm 2012), "Mức lương tối thiểu là mức thấp nhất trả cho người lao động làm công việc giản đơn nhất, trong điều kiện lao động bình thường và phải bảo đảm nhu cầu sống tối thiểu của người lao động và gia đình họ…". Căn cứ vào "định nghĩa" này, thì có thể thấy phần lớn doanh nghiệp hiện nay đều không chấp hành đầy đủ quy định về lương tối thiểu.


Mức sống tối thiểu: Ai định danh?


Bất kể là doanh nghiệp thành thị hay nông thôn, thì mức lương doanh nghiệp trả cho người lao động hiện đều không căn cứ theo "chuẩn" có đảm bảo đủ nhu cầu sống tối thiểu của người lao động và gia đình họ hay không. Đơn giản vì chưa có "chuẩn" nào được quy định một cách cụ thể. Do đó, thực tế áp dụng luật lại "đẻ" ra mâu thuẫn, là mức lương cơ bản doanh nghiệp trả cho người lao động, rất có thể, lại không đồng nhất với mức sống tối thiểu. Hiểu theo nghĩa là lương có thể cao hơn tại một số doanh nghiệp làm ăn tốt, nhưng đa phần là chỉ tính theo mức lương cơ bản của Nhà nước, phân biệt theo vùng. Nói cách khác là chính quy định thiếu rõ ràng tại Luật Lao động đã khiến doanh nghiệp không tính lương người lao động dựa trên mức sống tối thiểu.


Không riêng Bộ luật Lao động, mà ngay tại Kết luận số 23-KL/TƯ ngày 29/5/2012 của Hội nghị lần thứ năm Ban chấp hành trung ương Đảng khóa XI cũng đặt yêu cầu phải điều chỉnh mức lương tối thiểu khu vực doanh nghiệp nhanh hơn, để đến năm 2015 đạt mức nhu cầu tối thiểu. Tuy nhiên cho đến nay, tức là chỉ còn nửa năm nữa để áp dụng mức lương tối thiểu mới, thì thế nào là mức sống tối thiểu cũng chưa có cơ quan nào định nghĩa, quy định các tiêu chí cho chính xác. Xác định mức sống tối thiểu của một lao động đã khó, thì việc xác định mức sống tối thiểu của gia đình lao động ấy còn khó khăn hơn.


Một giả thiết khác, nếu xác định "nhu cầu sống tối thiểu của người lao động và gia đình họ…" là căn cứ theo và tương ứng với việc xác định chuẩn nghèo thành thị, nông thôn – vốn đã có tiêu thức phân biệt cụ thể – thì có thể thấy mức lương cơ bản tối thiểu theo quy định trước đây đã vượt qua "ngưỡng chuẩn" nghèo thành thị. Do thế, việc xác định mức sống tối thiểu nếu được thực hiện, thì cũng lại dễ mâu thuẫn với các tiêu thức về xác định chuẩn người nghèo, cần được trợ cấp. Vì rõ ràng, việc xác định thế nào là người nghèo, hộ nghèo là căn cứ theo thu nhập bình quân hàng hàng, ở mức vài trăm nghìn đồng/người mỗi tháng.


Cần nhắc lại là, trong khi ai cũng rõ, nếu như thu nhập người lao động tại các doanh nghiệp trong khu vực thành thị hiện đã tạm đủ để người lao động chi trả những nhu cầu tối thiểu thì thu nhập của công nhân lao động trực tiếp tại đa số doanh nghiệp, nhất là các doanh nghiệp sử dụng nhiều lao động, lại hoàn toàn chưa đủ dù chỉ để người công nhân đó sống, duy trì và tái tạo sức lao động.


Hiện tượng lao động bỏ việc về quê không chỉ thể hiện sự dịch chuyển sản xuất của doanh nghiệp, mà một phần còn thể hiện người lao động nhận thấy mức thu nhập được chi trả không đảm bảo để họ xây dựng cuộc sống lâu dài gắn với đồng lương. Đó là vấn đề rất rõ ràng. Trong khi đó, quy định về mức sống tối thiểu của Luật Lao động lại rất thiếu rõ ràng. Và thế là lương thì vẫn cứ tăng, nhưng lại không biết đến bao giờ mới đảm bảo được mức sống tối thiểu.


>> Lương tối thiểu vùng 2015: Chốt đề xuất tăng 15%


Theo Tư Hải



Thời báo kinh doanh

Tag :

  • gplus
  • pinterest
Bình luận (0)
Đánh giá:

Khi luật không rõ ràng

Hiện tượng lao động bỏ việc về quê không chỉ thể hiện sự dịch chuyển sản xuất của doanh nghiệp, mà một phần còn thể hiện người lao động nhận thấy mức thu nhập được chi trả không đảm bảo...


Khi luat khong ro rang


Hien tuong lao dong bo viec ve que khong chi the hien su dich chuyen san xuat cua doanh nghiep, ma mot phan con the hien nguoi lao dong nhan thay muc thu nhap duoc chi tra khong dam bao...


Sang 6/8/2014, Hoi dong luong Quoc gia – voi dai dien cua Bo LD-TB&XHVCCI va Tong Lien doan Lao dong Viet Nam – da thong nhat phuong an tang luong toi thieu vung se thuc hien tu nam 2015 o muc 15%. Nhu vay, luong binh quan se tang tu 300.000 – 400.000 dong/thang, tuy theo tung vung.



Voi tu cach to chuc dai dien cho gioi chu su dung lao dong, Phong Thuong mai va cong nghiep Viet Nam (VCCI) duong nhu chap nhan duoc muc tang nay. Vi so voi muc tang trong de xuat nhung ngay truoc do len toi 35%, thi viec luong toi thieu "chi" tang 15% la ket qua dam phan co the chap nhan duoc. Con voi Tong Lien doan Lao dong Viet Nam – co quan ve ly thuyet la dai dien cho nguoi lao dong – thi muc tang 15% cung co the danh gia la thanh cong trong viec thuc hien vai tro cua to chuc nay. Nhat la trong giai doan doanh nghiep van kho khan hien tai.


Mien cuong chap thuan


Biet chac tang luong toi thieu o ty le nay van se tac dong lon toi doanh nghiep, the nen quan diem dai dien VCCI kha guong gao khi nhan xet ve van de nay. Chu tich VCCI – Tien si Vu Tien Loc – cho biet, tieu chi ve "muc song toi thieu" can duoc "dinh danh, dinh tinh" cu the. Vi hien thu nhap toi thieu cua nguoi lao dong dang khong ro rang giua viec chi dung de nuoi nguoi do, hay la con dung de nuoi gia dinh, hoac co tich luy. Theo do, nhu cau song toi thieu cua moi lao dong khac nhau, nen se kho dua ra duoc tieu chi luong toi thieu mot cach chinh xac.


Mot cach kin dao, ong Loc canh bao, viec tang luong toi thieu se tang them ganh nang cua doanh nghiep, va se anh huong toi khong chi viec giai quyet lao dong trong giai doan hien tai ma se lam hep co hoi tim kiem viec lam cua khoang tren 1,6 trieu nguoi hang nam buoc vao do tuoi lao dong. Ly do vi luong cao se khien doanh nghiep chu trong cat giam chi phi, viec lam de duy tri hoat dong, san xuat, kinh doanh.


Do do, quan diem cua VCCI la viec tang luong can tuan theo lo trinh cu the va phai can cu vao suc chiu dung cua doanh nghiep. Trong giai doan kho khan chong chat nhu hien tai, thi de doanh nghiep tang luong cho nguoi lao dong, lai can co nhieu hon nhung bien phap ho tro doanh nghiep hoat dong. Day cung chinh la nhung cam ket ma cac co quan quan ly va Chinh phu da "hua" nhieu lan, nhieu nam.


Tren thuc te cho toi nay, loi the duoc cho la lon nhat cua kinh te Viet Nam van la nguon lao dong re. "Tu lao dong re chuyen sang lao dong chat luong, co gia tri gia tang cao, tien luong cao thi phai co qua trinh" – ong Loc kin dao chi ra diem mau thuan trong thoa hiep tang luong lan nay. Vi luong dang tang deu dan theo ke hoach, theo nghi quyet, ma khong can can cu vao ban chat cua nen kinh te va dac trung hoat dong cua doanh nghiep.


Khi luat khong ro rang (1)


Su thay doi mucluong toi thieu theo vung (don vi: dong)



Chia se quan diem nay, Tong giam doc mot doanh nghiep nganh may cho biet, viec tinh luong cho cac cong nhan truc tiep phai can cu vao don gia san xuat. Noi cach khac la luong nguoi lao dong truc tiep bi quy dinh boi gia gia cong. Nen ap dat muc tang luong toi thieu bang menh lenh hanh chinh, thi ve ban chat la bop meo co cau gia thanh cua doanh nghiep, chu khong han la tro giup nguoi lao dong.


Theo Dieu 91 cua Bo luat Lao Dong (co hieu luc nam 2012), "Muc luong toi thieu la muc thap nhat tra cho nguoi lao dong lam cong viec gian don nhat, trong dieu kien lao dong binh thuong va phai bao dam nhu cau song toi thieu cua nguoi lao dong va gia dinh ho…". Can cu vao "dinh nghia" nay, thi co the thay phan lon doanh nghiep hien nay deu khong chap hanh day du quy dinh ve luong toi thieu.


Muc song toi thieu: Ai dinh danh?


Bat ke la doanh nghiep thanh thi hay nong thon, thi muc luong doanh nghiep tra cho nguoi lao dong hien deu khong can cu theo "chuan" co dam bao du nhu cau song toi thieu cua nguoi lao dong va gia dinh ho hay khong. Don gian vi chua co "chuan" nao duoc quy dinh mot cach cu the. Do do, thuc te ap dung luat lai "de" ra mau thuan, la muc luong co ban doanh nghiep tra cho nguoi lao dong, rat co the, lai khong dong nhat voi muc song toi thieu. Hieu theo nghia la luong co the cao hon tai mot so doanh nghiep lam an tot, nhung da phan la chi tinh theo muc luong co ban cua Nha nuoc, phan biet theo vung. Noi cach khac la chinh quy dinh thieu ro rang tai Luat Lao dong da khien doanh nghiep khong tinh luong nguoi lao dong dua tren muc song toi thieu.


Khong rieng Bo luat Lao dong, ma ngay tai Ket luan so 23-KL/TU ngay 29/5/2012 cua Hoi nghi lan thu nam Ban chap hanh trung uong Dang khoa XI cung dat yeu cau phai dieu chinh muc luong toi thieu khu vuc doanh nghiep nhanh hon, de den nam 2015 dat muc nhu cau toi thieu. Tuy nhien cho den nay, tuc la chi con nua nam nua de ap dung muc luong toi thieu moi, thi the nao la muc song toi thieu cung chua co co quan nao dinh nghia, quy dinh cac tieu chi cho chinh xac. Xac dinh muc song toi thieu cua mot lao dong da kho, thi viec xac dinh muc song toi thieu cua gia dinh lao dong ay con kho khan hon.


Mot gia thiet khac, neu xac dinh "nhu cau song toi thieu cua nguoi lao dong va gia dinh ho…" la can cu theo va tuong ung voi viec xac dinh chuan ngheo thanh thi, nong thon – von da co tieu thuc phan biet cu the – thi co the thay muc luong co ban toi thieu theo quy dinh truoc day da vuot qua "nguong chuan" ngheo thanh thi. Do the, viec xac dinh muc song toi thieu neu duoc thuc hien, thi cung lai de mau thuan voi cac tieu thuc ve xac dinh chuan nguoi ngheo, can duoc tro cap. Vi ro rang, viec xac dinh the nao la nguoi ngheo, ho ngheo la can cu theo thu nhap binh quan hang hang, o muc vai tram nghin dong/nguoi moi thang.


Can nhac lai la, trong khi ai cung ro, neu nhu thu nhap nguoi lao dong tai cac doanh nghiep trong khu vuc thanh thi hien da tam du de nguoi lao dong chi tra nhung nhu cau toi thieu thi thu nhap cua cong nhan lao dong truc tiep tai da so doanh nghiep, nhat la cac doanh nghiep su dung nhieu lao dong, lai hoan toan chua du du chi de nguoi cong nhan do song, duy tri va tai tao suc lao dong.


Hien tuong lao dong bo viec ve que khong chi the hien su dich chuyen san xuat cua doanh nghiep, ma mot phan con the hien nguoi lao dong nhan thay muc thu nhap duoc chi tra khong dam bao de ho xay dung cuoc song lau dai gan voi dong luong. Do la van de rat ro rang. Trong khi do, quy dinh ve muc song toi thieu cua Luat Lao dong lai rat thieu ro rang. Va the la luong thi van cu tang, nhung lai khong biet den bao gio moi dam bao duoc muc song toi thieu.


>> Luong toi thieu vung 2015: Chot de xuat tang 15%


Theo Tu Hai



Thoi bao kinh doanh

RẤT NHIỀU SẢN PHẨM

SẢN PHẨM PHONG PHÚ

Đa dạng hàng trăm ngàn

CÁC THƯƠNG HIỆU NỔI TIẾNG

THÔNG TIN ĐA DẠNG

Chi tiết từng loại hàng

TIN TỨC CẬP NHẬT

TIN KINH TẾ

Các tin cập nhật liên tục

HỖ TRỢ NHANH CHÓNG

HỖ TRỢ NHANH CHÓNG

Tư vẫn miễn phí, nhiệt tình

Cần Mua Bán ? www.canmuaban.net Hà Nội, Việt Nam 75 Đinh Tiên Hoàng VN-HN 10000 VN ‎0900000000